I ngā tau tata nei, kua tino piki haere te tokomaha o ngā kaumātua i tētahi tere kāore i kitea i mua, ā, nā reira, kua piki haere te hiahia mō ngā ratonga tiaki kāinga me te whakaora hauora kounga teitei. I te mea kei te mōhio tonu te hapori ki te hiranga o te pupuri i te mana motuhake me te kounga teitei o te oranga mō ngā kaumātua, kua puta ake tētahi huarahi hou ki te tiaki kaumātua –te whakaora i te kāinga. Mā te whakakotahi i ngā mātāpono o te tiaki kāinga me te whakaora, ko te whāinga o tēnei otinga auaha he huri i te tiaki kaumātua, me te whakarato i te whai wāhitanga ki ngā tāngata takitahi ki te whakahoki mai i te kaha tinana me te kaha hinengaro mai i te whakamarie o ō rātou ake kāinga.
1. Te Mārama ki te Hiahia mō te Whakaoraora i roto i te Tiaki Kaumātua
He mea nui te mahi whakaora i roto i te tiaki kaumātua, e āhei ai ngā kaumātua ki te whakahoki mai i tō rātou mana motuhake, te nekenekehanga, me te oranga whānui. E arotahi ana ki te whakaora i te mahi tinana, te whakaiti i te mamae, te whakapai ake i te kaha, me te whakarei ake i te hauora hinengaro. I ngā wā o mua, i whakaratohia ngā ratonga whakaora i roto i ngā whare hauora, i ngā whare tiaki kaumātua rānei, me te hiahia kia wehe atu ngā kaumātua i ō rātou taiao mōhio me te whakararuraru i ā rātou mahi o ia rā. Heoi, nā te whakaurunga mai o te whakaora kāinga, ka taea e ngā kaumātua te whiwhi manaaki me te tautoko whaiaro me te kore e wehe atu i te whakamarie o ō rātou ake kāinga.
2. Ngā Hua o te Whakaora i te Kāinga
He maha ngā painga o te whakaora ā-kāinga i ngā tikanga tuku iho. Tuatahi, ka taea e te hunga kaumātua te noho tonu i roto i tētahi taiao mōhio e noho haumaru ai, e noho whakamarie ai hoki rātou. Ko te noho i roto i tētahi taiao e mōhiotia pai ana e rātou ka āwhina i te tere o te whakaora me te whakaaro pai ake, arā, ngā wāhanga nui o te angitu o te whakaora. Hei tāpiri, mā te whakaora ā-kāinga ka whakakorea te hiahia mō te haereere roa, ka whakaiti i te taumahatanga tinana me te whakarei ake i te wātea.
Hei tāpiri atu ki tēnā, ko te manaaki whaiaro he tūāpapa mō te whakaoranga kāinga. Mā te whakarato i te aro takitahi, ka taea e ngā tohunga ngaio te hanga kaupapa whakaora kua whakaritea kia aro atu ki ngā wero, ngā whāinga, me ngā manakohanga ahurei o ia kaumātua. Mā tēnei huarahi takitahi ka whakatairanga i te wairua whakamana, ā, ka āwhina i te tangata kia hoki mai te mana whakahaere ki ō rātou oranga.
3. Te Tūranga o te Hangarau i roto i te Whakaora i te Kāinga
Kua tere te whanaketanga o te hangarau i ngā tau tata nei, ā, kei te hanga tonu i te ao tiaki kaumātua. I roto i te horopaki o te whakaora i te kāinga, he taputapu kaha te hangarau hei whakapai ake i te whai huatanga me te whai huatanga o ngā kaupapa whakaora. Hei tauira, mā te whakaora-ā-ringa ka taea te aroturuki me te aromatawai i ngā tūroro mai i tawhiti, ka āwhina i te whakawhitiwhiti kōrero i waenga i ngā tohunga hauora me ngā kaumātua. Mā tēnei ka taea te tautoko tonu, te whakarerekē i ngā mahere maimoatanga, me te wawaotanga i te wā tika.
He mea nui anō hoki ngā taputapu mau me ngā taupānga pūkoro ki te whakaora i te hunga kaumātua i te kāinga. Mā ēnei taputapu ka taea e rātou te whai me te ine i ō rātou ahunga whakamua, te mahi haumaru i ngā mahi whakakori tinana, me te whiwhi urupare wā-tūturu mai i ngā tohunga whakaora. Mā te whakamahi i ngā taupānga whakakori tinana hei whakahihiri i te whai wāhi, ka pai ai te tukanga, ka whakatenatena hoki i te whai wāhi tonu.
Whakamutunga
Ko te whakaora i te kāinga he taahiraa nui ki mua i roto i te tiaki kaumātua, e whakakotahi ana i ngā āhuatanga pai rawa atu o te whakaora me te tiaki kāinga. Mā te awhi i tēnei huarahi auaha, ka taea e tātou te whakamana i ngā kaumātua kia hoki mai anō tō rātou mana motuhake, kia whakarei ake i tō rātou oranga tinana, me te poipoi i ō rātou hauora hinengaro. Mā te whakaurunga o te hangarau ka whakarei ake i te whai huatanga me te whai huatanga o te whakaora i te kāinga. I a tātou e haere tonu ana ki te haumi ki te oranga o tō tātou hunga kaumātua, kia awhi tātou i tēnei huringa me te whakarite kia mārama ake, kia whai hua ake hoki te heke mai mō te katoa.
Wā tuku: Whiringa-ā-rangi-03-2023
