I te koroheketanga haere o te tinana, ka ngawari te hinga ohorere o te hunga kaumātua. Mō te hunga rangatahi, he iti noa iho pea te pakaru, engari he mate mō te hunga kaumātua! He nui rawa atu te mōrearea i tā tātou i whakaaro ai!
E ai ki te World Health Organization, neke atu i te 300,000 ngā tāngata e mate ana i te hinganga i ia tau i te ao, ko te haurua o rātou he kaumātua neke atu i te 60 tau te pakeke. I Haina, ko te hinganga te tino take o te mate nā ngā whara i waenga i ngā kaumātua neke atu i te 65 tau te pakeke. Kāore e taea te wareware i te raru o te hinganga o ngā kaumātua.
He tino mōrearea te hinganga ki te hauora o te kaumātua. Ko te pānga nui o te hinganga ko te whati o te hononga, ko ngā wāhanga matua ko ngā hononga hope, ngā tuaiwi, me ngā ringaringa. Ko te whati hope e kiia ana ko "te whati whakamutunga o te ao". 30% o ngā tūroro ka taea te ora ki te taumata o mua o te nekenekehanga, 50% ka ngaro te kaha ki te noho motuhake, ā, ko te reiti mate i roto i ngā marama e ono he teitei ki te 20%-25%.
Mēnā ka hinga
Me pēhea te whakaiti i te kino o te tinana?
Kia hinga te kaumātua, kaua e hohoro te āwhina i a rātou kia tū, engari me mahi i runga i te āhuatanga. Ki te mōhio te kaumātua, me pātai atu me te tirotiro i te kaumātua. Kia rite ki te āhuatanga, āwhinahia te kaumātua kia tū, waea atu rānei ki tētahi nama āwhina i taua wā tonu. Ki te kore te kaumātua e mōhio, ā, kāore he tohunga e tika ana, kaua e neke noa i a rātou, kia kore ai e kino rawa atu te āhua, engari me waea atu ki te hunga āwhina i taua wā tonu.
Mena he ngoikore te mahi a te kaumātua i ngā waewae o raro, ā, he ngoikore hoki tōna āheinga taurite, ka taea e rātou te haereere me te whakakorikori tinana i ia rā, i ia rā, mā te āwhina o ngā karetao āwhina hikoi atamai, hei whakanui ake i te āheinga hikoi me te kaha tinana, hei whakaroa hoki i te hekenga o ngā mahi tinana, hei ārai me te whakaiti i te takanga tūpono.
Ki te hinga tetahi kaumātua, ā, ka pararutiki i runga i te moenga, ka taea e ia te whakamahi i te karetao hikoi atamai mō te whakangungu whakaora, te huri mai i te tūranga noho ki te tūranga tū, ā, ka taea e ia te tū i ngā wā katoa me te kore āwhina a ētahi atu mō ngā mahi hikoi, ka tutuki ai te ārai i a ia anō me te whakaiti, te karo rānei i ngā whara i puta mai i te okiokinga moenga mō te wā roa. Te ngoikore o te uaua, te mate pukupuku decubitus, te ngoikore o te mahi tinana me te tūponotanga o ētahi atu mate kiri. Ka taea hoki e ngā karetao hikoi atamai te āwhina i ngā kaumātua ki te hikoi haumaru, me te ārai me te whakaiti i te tūponotanga o te hinga.
Ko te hiahia kia ora hauora ngā hoa katoa o te hunga kaumātua me te hunga pakeke, kia harikoa hoki i ō rātou tau whakamutunga!
Wā tuku: 27 Paenga-whāwhā 2023
